Stages 2025
Ook in 2025 zoomt AFFR weer in op urgente ruimtelijke vraagstukken, met drie zorgvuldig samengestelde programmalijnen die elk een eigen perpectief bieden op architectuur – Villain Strategies, Playing with Ruins en Hidden Costs.
In de programmalijn Villain Strategies staat de relatie tussen architectuur en macht centraal. Met een selectie krachtige documentaires laat het festival zien hoe architectuur als wapen kan worden ingezet – en niet alleen symbolisch – door uiterst specifieke strategieën van verjaging, uitbuiting en culturele toe-eigening. Van Kaapstad en New York tot Jerusalem en Damascus volgen deze films de mechanismes achter ruimtelijk onrecht, de omzeiling van de wetten, esthetische voorschriften, door de staat opgelegde wederopbouwprojecten, intimidatie en het doelbewust herschrijven van de geschiedenis. De films in het programma Villain Strategies onthullen het draaiboek waarin architectuur wordt aangewend als middel voor systematische onderdrukking.
Playing with Ruins toont architectuur in verschillende staten van verval, overgang of terugwinning. Naoorlogse vernietiging, verwaarloosd erfgoed, koloniale overblijfselen en leegstaande moderne gebouwen passeren hier de revue. De verhalen die soms intiem zijn, soms speels of uitdagend hebben allemaal diepe wortels in een bepaalde plaats en onderzoeken hoe architectuur zowel verlies als vernieuwing kan belichamen. Ruïnes kunnen overblijfselen zijn van het verleden, maar ook plekken waarop voorstellingsvermogen, herinnering en nieuwe ideeën welig kunnen tieren.
Hidden Costs brengt de vaak onderschatte gevolgen van klimaatverandering, de energietransitie en grootschalige infrastructuurpojecten in beeld. Denk aan oude dorpen die onder water staan, stille verhuizingen van hele gemeenschappen, de geopolitiek van waterstof en de polariserende terugkeer van kernenergie. In deze verhalen wordt duidelijk hoe ecosystemen, maar ook historisch erfgoed, huizen en bewoners van de meest bedreigde gebieden de prijs van de vooruitgang betalen. Hidden Costs nodigt uit tot nadenken over menselijke ambitie, het milieu en de dringende noodzaak voor een realiteitscheck.
Villain Strategies
Mother City
De erfenis van de apartheid is nog springlevend in Kaapstad, waar de activisten van Reclaim The City een David-tegen-Goliath-strijd voeren tegen ruimtelijke onrechtvaardigheid. Een fascinerend portret van moed, geconfronteerd met geweld, racisme en corruptie.
Slumlord Millionaire
Een portret van de macht van projectontwikkelaars en onrecht in de (sociale) woningbouw in New York, maar ook het gemeenschapsactivisme dat hieruit ontstaat, verteld vanuit drie slimme en assertieve vrouwen van kleur.
Rule of Stone
Onteigening door ontwerp: een onderzoek naar de rol van Jeruzalemsteen, een materiaal dat architecten móeten gebruiken om Jeruzalem haar unieke uitstraling te geven. Een verhaal over de directe politieke implicaties van architectuur, en van steen in het bijzonder.
Shorts: Banality of Evil & Intro Charlie Clemoes
Het kwaad ontstaat vaak uit de meest kleinzielige acties en schijnbaar onschadelijke technologieën. In dit filmprogramma krijg je vier fascinerende verhalen te zien over het (kleine) kwaad: zo leer je hoe een nepstad in Duitsland als trainingsbasis wordt gebruikt tegen de IRA, hoe een woonwijk in Syrië uit wraak gesloopt wordt, over de willekeurige beslissingen die gemaakt moeten worden door de arbeiders die zelfrijdende auto’s 'aansturen' en een architect die realiseert wat de consequenties van zijn acties zijn.
Playing with Ruins
The Castle
Een onverwoestbaar droomkasteel - zo zien drie Siciliaanse kinderen hun zelfgebouwde huis in de ruïnes van een kinderdagverblijf, aan de rand van Palermo. Een hoopvol portret van kinderen die door te spelen hun eigen toekomst bepalen.
The Lions By The River Tigris
Tussen de ruïnes van het Mosul na IS werken drie mannen aan de wederopbouw van de stad, en van haar ziel. Een visser koestert een gebeeldhouwde marmeren latei, een verzamelaar droomt ervan om daar een museumstuk van te maken en een muzikant leert een nieuwe generatie om tot voor kort verboden liederen te spelen.
The Wall
Een oudere man in Palestina probeert de muur voor zijn huis zo netjes mogelijk te houden. Keer op keer staat er weer graffiti op. Telkens schildert hij het over, totdat hij zich iets realiseert: de muur is een communicatiemiddel voor de buurt.
Yalla Parkour
Jongeren in Gaza filmen zichzelf terwijl ze zich hun vernietigde omgeving toe-eigenen, met Parkour als een vorm van speels protest en ruïnes als speeltuin. Een pijnlijke herinnering naar wat was, maar toch vol kleine momenten van plezier.
Hidden Costs
Black Water
Zo ver als de horizon rijkt zien we water - waar ooit dorpen, velden en mensen waren. Lokhi besluit met haar gezin naar Dhaka te vertrekken, de snelstgroeiende stad ter wereld. Een onthutsend blik op een apocalyptische wereld.
Hydrogen – Revolution or Illusion?
De rol van waterstof in de wereldwijde energietransitie wordt kritisch onder de loep genomen in deze onthullende onderzoekingstocht naar de complexe politieke, economische en ecologische kanten van deze schone, maar controversiële oplossing voor de toekomst.
Shifting Baselines
Boca Chica, Texas - ook wel bekend als Starbase, de lanceerbasis van Elon Musk’s ruimtevaartbedrijf SpaceX. Terwijl Musk droomt van een reis naar Mars wordt het nabijgelegen natuurgebied geteisterd door vervuiling. Shifting Baselines verteld een genuanceerd verhaal, maar wel een waarin de schaduwen van nostalgie en kolonialisme nooit ver weg zijn.
Shorts: Landscapes After Us & Klimaat Academie Rotterdam Debate
Deze vier documentaires pleiten voor een radicaal andere relatie tussen mens en natuur. Van een solarpunk-achtig pleidooi voor éénwording met de natuur, via een confronterend beeldessay over het afval dat onze samenleving produceert, tot een hoopvolle toekomst waarin technologie en landschap samen ruimte scheppen voor een hernieuwde verbondenheid.
The Town That Drove Away
Door het Ilisu-stuwdamproject in Turkije komt het historische dorp Hasankeyf onder water te staan. Een splinternieuw Hasankeyf wordt verder van de Tigris herbouwd. De grote, moderne huizen lijken aanvankelijk een vooruitgang, maar al snel slaat de heimwee toe bij de dorpsbewoners.